współ/kultura vol. 3 – trzecia edycja projektu
Projekty
W 2023 roku Siemianowickie Centrum Kultury powróciło do programu Narodowego Centrum Kultury Dom Kultury + Inicjatywy Lokalne, realizując trzecią odsłonę projektu współ/kultura. Był to kolejny etap rozwijania idei współtworzenia życia kulturalnego miasta przez mieszkańców, zapoczątkowanej w 2018 roku i kontynuowanej rok później ze środków własnych SCK.
Projekt został dofinansowany ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Narodowego Centrum Kultury Dom Kultury + Inicjatywy Lokalne 2023. Jego celem było ponowne rozpoznanie potrzeb i potencjału lokalnej społeczności, a następnie wsparcie oddolnych inicjatyw kulturalnych i społeczno-kulturalnych odpowiadających na współczesne wyzwania oraz zmieniającą się sytuację społeczną miasta.
Nowa diagnoza potrzeb mieszkańców
Od poprzedniej edycji projektu minęło kilka lat, dlatego pierwszym etapem ponownie była diagnoza zasobów, potrzeb i potencjału kulturowego mieszkańców. Badania prowadzono podczas spotkań fokusowych oraz działań terenowych z udziałem pracowników Siemianowickiego Centrum Kultury, ekspertów i mieszkańców.
Szczególną uwagę poświęcono trzem grupom:
-
mieszkańcom dzielnic pozbawionych stałego ośrodka kultury – Bańgowa i Przełajki,
-
mieszkańcom dzielnic i osiedli zagrożonych wykluczeniem społecznym – Centrum, Laurahuty, Hugo i Nowego Świata,
-
społeczności ukraińskiej oraz osobom wspierającym obywateli Ukrainy mieszkających w Siemianowicach Śląskich.
Równolegle prowadzono również otwarte badania opinii mieszkańców podczas wydarzeń plenerowych, zbierając pomysły dotyczące rozwoju oferty kulturalnej miasta. Wyniki diagnozy zostały opublikowane w formie raportu i stały się podstawą do ogłoszenia konkursu na inicjatywy lokalne.
Konkurs na inicjatywy lokalne
Po zakończeniu etapu diagnostycznego ogłoszono konkurs skierowany do mieszkańców oraz grup nieformalnych. Autorzy mogli ubiegać się o dofinansowanie od 3 000 do 12 000 zł na realizację działań kulturalnych, rekreacyjnych i społeczno-kulturalnych zgodnych z rekomendacjami zawartymi w raporcie z diagnozy.
Do konkursu zgłoszono siedem inicjatyw. Komisja konkursowa zdecydowała o przyjęciu do realizacji wszystkich projektów, rekomendując jednocześnie połączenie dwóch z nich – „Dzień Przyjaźni Polsko-Ukraińskiej” oraz „Śpiew, który łączy, muzyka, która leczy” – w jedno wspólne przedsięwzięcie.
W ramach projektu zrealizowano następujące inicjatywy:
-
Dzień Przyjaźni Polsko-Ukraińskiej wraz z projektem Śpiew, który łączy, muzyka, która leczy,
-
Rozbawiona Przełajka,
-
Przełajka i Bańgów okiem mieszkańców,
-
To my – poznajcie nas,
-
W bramach Huty Laura,
-
Bańgów – miejsce z historią, miejsce dla historii,
-
Rzecz o jelyniokach i kabotku, czyli strój (nie)odświętny.
Różnorodne działania mieszkańców
Zrealizowane inicjatywy pokazały, jak szeroko mieszkańcy rozumieją kulturę i lokalną aktywność.
W Przełajce odbywał się cykl rodzinnych wydarzeń Rozbawiona Przełajka, integrujący mieszkańców podczas animacji, gier, zajęć sportowych i rekreacyjnych organizowanych na terenie Free Time Parku przy ul. Rzecznej.
Projekt Przełajka i Bańgów okiem mieszkańców zachęcał do odkrywania najbliższego otoczenia poprzez fotografię. Spacer fotograficzny oraz plenerowa wystawa zdjęć pozwoliły spojrzeć na obie dzielnice z nowej perspektywy i pokazać ich walory oczami mieszkańców.
Miłośnicy lokalnej historii uczestniczyli w projekcie Bańgów – miejsce z historią, miejsce dla historii, obejmującym spacer historyczno-fotograficzny oraz przygotowanie publikacji „Vademecum historii Bańgowa”, udostępnionej również w wersji elektronicznej.
Do historii i dziedzictwa przemysłowego miasta nawiązywała inicjatywa W bramach Huty Laura, łącząca warsztaty artystyczne, działania fotograficzne, wystawy oraz spacery po dawnej dzielnicy hutniczej.
Projekt Rzecz o jelyniokach i kabotku, czyli strój (nie)odświętny zaowocował powstaniem filmu dokumentalnego poświęconego tradycyjnemu strojowi z Przełajki oraz osobom zaangażowanym w pielęgnowanie lokalnego dziedzictwa kulturowego.
Z kolei inicjatywa To my – poznajcie nas stworzyła młodzieży przestrzeń do twórczej ekspresji poprzez działania plastyczne, taneczne i teatralne, stawiając równie mocno na budowanie relacji i integrację uczestników.
Ważnym elementem programu były także działania integrujące społeczność polską i ukraińską, odpowiadające na nowe potrzeby mieszkańców miasta.
Efekty projektu
Trzecia edycja współ/kultury potwierdziła, że model oparty na współpracy z mieszkańcami pozostaje skutecznym sposobem tworzenia lokalnej oferty kulturalnej. Projekt połączył działania animacyjne, edukacyjne, historyczne, integracyjne i artystyczne, angażując osoby w różnym wieku oraz reprezentujące różne środowiska.
Dzięki ponownemu udziałowi w programie Dom Kultury + Inicjatywy Lokalne Siemianowickie Centrum Kultury nie tylko wsparło realizację siedmiu oddolnych inicjatyw, ale również zaktualizowało wiedzę o potrzebach mieszkańców, tworząc solidną podstawę do planowania kolejnych działań kulturalnych w mieście.

Podobne wiadomości:
- Fantastyczny Weekend 2026-04-28
- Nie bój jeża! O jeżach i ludziach w środowisku zurbanizowanym 2025-11-30
- Siemion może w morze – Dni Morza w Siemianowicach 2025-11-07
- Letnia Akademia Regionalna 2025-09-30
- Temat rzeka 2025-09-30
- EL FEST – mini festiwal muzyki elektronicznej 2024-12-29
- Nie bój pszczoły! O zapylaczach i ludziach w dobie kryzysu klimatycznego 2024-11-30
- A jednak się dzieje! Kulturalne lato na Przełajce 2024-08-30
- Nie bój żaby! O płazach i ludziach w środowisku poprzemysłowym 2023-11-30
- Kryptonim „Rybak” 2021-11-30